10 tháng 2 năm 2013 : 83 năm cuộc Khởi nghĩa Yên Bái bùng nổ

Published on February 11, 2013   ·   No Comments

Khởi nghĩa Yên Bái (1930)

 

Cách nay 83 năm, vào ngày 10 tháng 2 năm 1930, cuộc Khởi nghĩa Yên Bái (chính tả cũ : Khởi-nghĩa Yên-Báy) do Việt Nam Quốc dân Đảng tổ chức và lãnh đạo quần chúng đã nổ ra tại tỉnh lị Yên Bái (nay là thành phố Yên Bái) rồi nhanh chóng lan ra toàn miền Bắc. Mục đích của cuộc khởi nghĩa là chấm dứt giai đoạn hoạt động nửa công khai của Việt Nam Quốc dân Đảng (thành lập ngày 25 tháng 12 năm 1927 tại Hà Nội), đánh đổ ách cai trị thực dân – phong kiến đã lỗi thời và tiến tới xây dựng chính thể Dân quốc Cộng hòa. Mặc dù cuộc khởi nghĩa gây được sức lan tỏa nhanh chóng và khiến chính quyền thực dân trở tay không kịp, nhưng do khâu tổ chức chưa hoàn bị và lực lượng chỉ huy quân sự còn thiếu kinh nghiệm tác chiến nên đến ngày 27 tháng 2 cùng năm thì các yếu nhân của Việt Nam Quốc dân Đảng lần lượt bị bắt và xử giảo, khởi nghĩa chấm dứt. Nhân ngày giỗ lần thứ 83 các nghĩa sĩ Yên Bái, thế hệ ngày hôm nay bày tỏ niềm tri ân tiền nhân, hy sinh vì Tổ quốc – vì nhân sinh luôn là cái chết cao đẹp. Tên tuổi của họ sống mãi với non sông Việt Nam, còn vang vọng như câu nói của lãnh tụ Nguyễn Thái Học : “Không thành công cũng thành nhân !“. Ai về Yên Bái, xin ghé thăm nơi an nghỉ của những nghĩa sĩ quyết tử năm nao…

 

https://i0.wp.com/www.baoyenbai.com.vn/Includes/NewsImg/6_2012/84387_tuong-dai.jpg

 

Bài thơ Ngày tang Yên Bái của Đằng Phương (bút danh của cố Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy – lãnh tụ Đảng Tân Đại Việt), được in trong Quốc văn giáo khoa thư :

 

Việt Nam muôn năm ! Việt Nam muôn năm !
Trong bình minh sương lạnh phủ âm thầm.
Mười ba tiếng tung hô bao tráng liệt.
Toan lay tỉnh cả toàn dân nước Việt.

Gió căm hờn rền rỉ tiếng gào than.
Từ lưng trời, sương trắng rủ màn tang.
Ánh mờ nhạt của bình minh rắc nhẹ
Trên Yên Bái âu sầu và lặng lẽ,
Giữa mấy hàng gươm súng tỏa hào quang,
Mười ba người liệt sĩ Việt hiên ngang
Thong thả tiến đến trước đài Danh Dự :
Trong quần chúng đứng cúi đầu ủ rũ,
Vài cụ già đầu bạc lệ ràn rơi
Ngất người sau tiếng rú : Ối con ơi !
Nét u buồn chợt mơ màng thoáng gợn
Trên khóe mắt đã từng khinh đau đớn
Của những trang anh kiệt sắp lìa đời,
Nhưng chỉ trong giây phút vẻ tươi cười
Lại xuất hiện trên mặt người quắc thước.
Đã là kẻ hiến thân đền nợ nước,
Tình thân yêu quyến thuộc phải xem thường,
Éo le thay ! muốn phụng sự quê hương
Phải dẫm nát bao lòng mình kính mến.
Nhưng này đây, phút thiêng liêng đã đến.
Sau cái nhìn chào non nước bi ai,
Họ thản nhiên, lần lượt bước lên đài
Và dõng dạc buông tiếng hô hùng dũng.
“Việt Nam muôn năm !” Một đầu rơi rụng,
“Việt Nam muôn năm !” Người kế tiến lên.
Và Tử Thần kính cẩn đứng ghi tên
Những liệt sĩ vào bia người tuẫn quốc,
Sau Đức Chính, đây là phiên Thái Học,
Anh nghiêng mình trước xác những anh em,
Rồi mỉm cười, Anh ngảnh mặt nhìn xem
Những kẻ đến quan chiêm đoàn liệt sĩ
Để từ biệt những bạn đồng tâm chí.
Tiếng tung hô bỗng nổi, vang trời cao,
Nhưng liền theo Anh đã bị xô vào
Chiếc gươm máy giăng tay chào, lặng lẽ.
Đao xuống, đầu rơi, máu đào tung tóe.
Người anh hùng nước Việt thôi còn đâu !
Lũ thực dân giám sát đứng nhìn nhau
Như trút sạch hết những điều lo ngại
Và xoa tay chúng thở dài khoan khoái,
Trong rừng người ứa lệ, Nguyễn Thị Giang
Nén nỗi đau như cắt xé can tràng
Đứng ngơ ngác lặng người bên Hữu Cảnh.
Trong nắng sớm, gió căm hờn quát mạnh
Như thề cùng những tử sĩ anh linh
Vang dội cùng trên đất Việt điêu linh
Những tiếng thét uy hùng vì giống Việt.

Việt Nam muôn năm ! Việt Nam muôn năm !
Như tan trong gió mạnh khóc vang rầm
Mười ba tiếng tung hô bao tráng liệt
Cố lay tỉnh cả toàn dân nước Việt.

Thân anh hùng đã nát dưới ngàn cây
Nhưng tiếng hô còn phảng phất đâu đây,
Mười lăm năm sau ngày sầu Yên Bái,
Toàn thể giống Tiên Rồng cùng đứng dậy,
Cố đuổi loài tham bạo khỏi non sông,
Hơn hai năm đất Việt máu pha hồng
Mà chiến sĩ vẫn một lòng cương quyết
Thề tranh đấu đến khi nào nước Việt
Được hoàn toàn độc lập mới ngừng tay.
Thế là dòng máu vọt dưới trời mây
Một buổi sáng mười lăm năm về trước
Đã vẽ được cảnh anh hùng nguyện ước.
Đưa non sông ra khỏi chốn u trầm
Cả toàn dân nước Việt đến muôn năm
Vẫn ghi tạc trong tâm ngày hôm ấy,
Ngày hôm ấy, ôi ! ngày tang Yên Bái !

Việt Nam muôn năm ! Việt Nam muôn năm !
Xé nát màn sương lạnh phủ âm thầm,
Mười ba tiếng tung hô bao tráng liệt
Đã lay tỉnh cả toàn dân nước Việt.

 

https://i2.wp.com/1.bp.blogspot.com/-cYc12qHxRJ0/TrTA8l4f1MI/AAAAAAAAAgc/e8KxQDiosd8/s400/VN_NamDongThuXa_01_1927.jpg

Nhóm Nam Đồng thư xã – tiền thân của Việt Nam Quốc dân Đảng (ảnh chụp năm 1925). Ngụ tại số 129 phố Trúc Bạch, quận Ba Đình (Hà Nội).

https://i1.wp.com/www.makesweet.com/f/e/8/5/e85d0324-3a58-4252-9ecd-0e13c9b8cacd.gif

Lá cờ Việt Nam Quốc dân quân phất lên trong những ngày tổng khởi nghĩa.

https://i1.wp.com/1.bp.blogspot.com/_GX0AKwVsQM0/Sjk7t6QiGUI/AAAAAAAAFIQ/Awb3Uq3QPcs/s400/NhungbuocchanYenBai.jpg

Ngày 23 tháng 3 năm 1930, 13 yếu nhân Việt Nam Quốc dân Đảng bị chính quyền thực dân đưa lên máy chém.

https://i2.wp.com/vnthuquan.net/userfiles/images/hinh%20bia%20sach/COGIANG.jpg

Nguyễn Thái Học và cô Giang (Nguyễn Thị Giang).

https://i1.wp.com/www.nguyenthaihocfoundation.org/images/intro13.jpg

Bút tích của Đảng trưởng Nguyễn Thái Học.

https://i1.wp.com/newvietart.com/images/nguyenkhacnhu.jpg

Cụ Nguyễn Khắc Nhu (xứ Nhu).

https://i0.wp.com/upload.wikimedia.org/wikipedia/vi/0/09/Nhượng_Tống.jpg

Nhà văn Nhượng Tống.

 

Bài thơ Khóc Nguyễn Thái Học của Nhượng Tống :

Nhục mấy trùng cao, ách mấy trùng.
Thương đời không lẽ đứng mà trông.
Quyết quăng nghiên bút xoay gươm súng,
Ðâu chịu râu mày thẹn núi sông.
Người dẫu chết đi, lòng vẫn sống,
Việc dù hỏng nữa, tội là công.
Nhớ anh nhớ lúc khi lâm biệt ;
Cười khóc canh khuya chén rượu nồng.

 

Tuần báo Cộng Hòa số 1&2 ra mắt ngày 27 tháng 9 năm 1964 tại Sài Gòn, chủ đề đặc biệt về Việt Nam Quốc dân Đảng và cuộc Khởi nghĩa Yên Bái.

 

http://i565.photobucket.com/albums/ss91/giaygoixoi/Collection%203/P1220629.jpg

https://i2.wp.com/i565.photobucket.com/albums/ss91/giaygoixoi/Collection%203/P1220630.jpg

https://i2.wp.com/i565.photobucket.com/albums/ss91/giaygoixoi/Collection%203/P1220631.jpg

https://i2.wp.com/i565.photobucket.com/albums/ss91/giaygoixoi/Collection%203/P1220635.jpg

https://i1.wp.com/i565.photobucket.com/albums/ss91/giaygoixoi/Collection%203/P1220636.jpg

 

Sách Yên Bái đêm rực lửa (La nuit rouge de Yen-Bay) của tác giả Bốn Mắt, xuất bản tháng 8 năm 1931.

 

https://i2.wp.com/i1255.photobucket.com/albums/hh622/ngocbaiyb/sachYecircnbay1110ecircmr1EF1cl1EEDa_zps926af622.jpg

https://i2.wp.com/i1255.photobucket.com/albums/hh622/ngocbaiyb/sachlanuitrougedeYenBay_zps00d723e8.jpg

 

Hải Phòng nhật báo, số đặc biệt về Việt Nam Quốc dân Đảng và cuộc Khởi nghĩa Yên Bái, phát hành năm 1945.

 

https://i2.wp.com/i801.photobucket.com/albums/yy297/vuhatue1/My%20book/IPAD_0099.jpg

https://i0.wp.com/i801.photobucket.com/albums/yy297/vuhatue1/My%20book/IPAD_0099a.jpg

https://i2.wp.com/i801.photobucket.com/albums/yy297/vuhatue1/My%20book/IPAD_0099b.jpg

https://i1.wp.com/i801.photobucket.com/albums/yy297/vuhatue1/My%20book/IPAD_0099c.jpg

 

Sách Nguyễn Thái Học và Việt Nam Quốc dân Đảng của Bạch Diện, xuất bản năm 1950.

 

https://i0.wp.com/i801.photobucket.com/albums/yy297/vuhatue1/My%20book/a2ae04f771af571301a148d30a9e2d2a.jpg

https://i2.wp.com/i801.photobucket.com/albums/yy297/vuhatue1/My%20book/70d3b30c106bbf4120f7b08dd686dc37.jpg

 

Xem thêm :
Khúc tráng ca về Khởi nghĩa Yên Bái

Comments

comments

Tags:  , , , ,

Facebook đã xóa account giả mạo VangAnh & TTXVA

Thông báo về các websites, groups, blogs GIẢ MẠO

Các tình yêu ủng hộ VangAnh và TTXVA thật, tẩy chay và chống giả mạo nhé, thx!

Comments (0)




Quảng Cáo
diemtin

Điểm Tin Thứ Năm 5/03/2015

Bản tin hàng ngày được đăng vào lúc 8h sáng Những tin tức nổi bật sẽ được post ...
Find us on Facebook
Quảng Cáo
Tin Nổi Bật Trong ngày
thochuctet

Bài thơ chúc Tết đan lồng vào nhau

  CUNG kính mời nhau chén rượu nồng CHÚC mừng năm đến, tiễn năm xong TÂN niên phúc lộc khơi ...
traitimvn

VIỆT NAM CẦN THAY ĐỔI QUỐC KỲ ĐỂ THỊNH VƯỢNG và HOÀ HỢP DÂN TỘC

LTS: Đất nước Việt Nam sẽ có những đổi thay lớn lao trong thời gian sắp tới. ...
vinhansinh-2014

Giấc mơ VangAnh

  CỜ NHÂN SINH MỪNG XUÂN 2014 CỜ NHÂN SINH MỪNG XUÂN 2013 Một phút trãi lòng: NIỀM TIN VÀO ...
NGUYENKIEUTRINH-VTV

VTV sao cứ phải để cho cô Kiều Trinh xuất hiện trên màn ảnh: KẺ ĂN CẮP SIÊU THỊ

TÂM THẦN HAY TÂM ĐỨC? Tại sao THỤY ĐIỄN đóng cửa Tòa Đại Sứ tại Hà Nội   - Đây ...
Rain (Nguyen Thuy Anh)

Mưa

TTXVA BIÊN TẬP Một thi phẩm của nữ tác giả Nguyễn Thụy Anh. Em biết anh trong khung cửa ...
THOITRANG-SEXY

ẢNH ĐỘC THỜI TRANG

Con gái thời nay đến là kiêu Quần sooc, áo thun dáng yêu kiều Chỉ trách áo quần sao ...
Summer anime

Mùa hè đến sau

TTXVA BIÊN TẬP Một thi phẩm của nữ tác giả Nguyễn Thụy Anh. (Sau khi đọc "Bảy bước tới ...
Popular Posts
Myanmar student stand-off with police continues 5

Myanmar student stand-off with police continues

TTXVA cites AFP Riot police corral dozens of student protesters calling for education reform in central Myanmar. [video width="500" ...
Fight begins for Republican 2016 nomination at CPAC conference

US : Fight begins for Republican 2016 nomination at CPAC conference

TTXVA cites from AFP Republican candidates are already jostling for pole position in the race to be their party's candidate ...
Japan's royal family pressures Abe administration to correctly address history

Japan’s royal family pressures Abe administration to correctly address history

TTXVA cites from Arirang News Japan's royal family emphasized the need to uphold the nation's pacifist constitution. This is ...
Mobile App đọc tin TTXVA